├ľNER─░LER

­čŚ×´ŞĆ YHT Davas─▒, Duma Se├žim Sonu├žlar─▒, Genel G├Âr├╝┼čme Talebi

Y├╝ksek H─▒zl─▒ Tren kazas─▒ davas─▒nda ─░smail ├ça─člar, tan─▒k olarak dinlendi. RusyaÔÇÖda parlamentonun alt kanad─▒ Duma i├žin yap─▒lan se├žimlerde oylar─▒n %99ÔÇÖu say─▒l─▒rken, Fransa Savunma Bakan─▒ Florence Parly, Londral─▒ mevkida┼č─▒ Ben Wallace ile g├Âr├╝┼čmeleri iptal etti.┬á

Apple / Epic Games ­čŹÄ

Bu haftan─▒n ─░┼č D├╝nyas─▒ g├╝ndeminde Apple / Epic Games davas─▒, Philip Morris'in ila├ž sekt├Âr├╝ndeki yeni yat─▒r─▒mlar─▒ ve TikTok'a y├Ânelik soru┼čturmalar var. ─░yi okumalar!

­čŚ×´ŞĆ Bakanlar Komitesi Karar─▒, Kristalina Georgieva, L├╝bnan

Bug├╝n d├╝nya g├╝ndeminde IMF Ba┼čkan─▒ Kristalina Georgieva hakk─▒nda haz─▒rlanan inceleme raporu ve L├╝bnan'da benzin fiyatlar─▒na gelen zam yer ald─▒.

­čŚ×´ŞĆ Liz Truss, Savunma Anla┼čmas─▒ Tart─▒┼čmalar─▒, Devlet Dumas─▒

Bug├╝n d├╝nya g├╝ndeminde ABD, Birle┼čik Krall─▒k ve Avustralya aras─▒nda imzalanan savunma anla┼čmas─▒na gelen tepkiler, Rusya'da yar─▒n ba┼člayacak oy verme i┼člemi ve Liz Truss yer ald─▒.

Almanya Se├žimlerine Do─čru

Merhaba! Bundan sonra her per┼čembe g├╝n├╝ uluslararas─▒ politika g├╝ndemiyle sizlerle olaca─č─▒z. D├╝nyadan ├Ânemli geli┼čmelerin takip edilece─či Politika B├╝lteninde ilk hafta i┼čledi─čimiz konu, 26 Eyl├╝l 2021'de ger├žekle┼čmesi planlanan Almanya genel se├žimleri.

­čŚ×´ŞĆ Yurt Sorunu, Esad & Putin, Kore

Bug├╝n ─░stanbul Ko├ž ├ťniversitesi, burslu ve burssuz bir├žok ├Â─črencinin yurda yerle┼čtirilmemesi nedeniyle g├╝ndemdeydi. Keyifli okumalar!

Apple’─▒n yeni oyuncaklar─▒

Apple'─▒n yeni oyuncaklar─▒, Pegasus casus yaz─▒l─▒m─▒na ├Âzel gelen ├Ânemli g├╝ncelleme, Ray-Ban Stories ve Twitter ile WhatsApp'taki yeni ├Âzellikler bu b├╝ltende!

­čŚ×´ŞĆ G├╝ncelleme Uyar─▒s─▒, Atik’in ─░stifas─▒, Kredi M├╝┼čterileri

TCDD Genel M├╝d├╝rl├╝─č├╝ g├Ârevinden istifa eden Murat Atik konuyla ilgili sorulara yan─▒t vermezken, Sezgin Tanr─▒kulu'nun verdi─či soru ├Ânergesi Hazine ve Maliye Bakan─▒ L├╝tfi Elvan taraf─▒ndan yan─▒tland─▒. Apple ise ara┼čt─▒rmac─▒lar─▒n bir g├╝venlik a├ž─▒─č─▒n─▒ tespit etmesinin ard─▒ndan acil g├╝ncelleme uyar─▒s─▒ a├ž─▒klad─▒.

­čľą´ŞĆ Bitcoin, Belediyeler, Kur┼čunlu Petrol

Novus Ye┼čil'de bu haftan─▒n konular─▒; BitcoinÔÇÖin zararlar─▒, ├ž├Âpte ├╝├ž├╝nc├╝ perde, s─▒n─▒fta kalan belediyeler, araba kar┼č─▒t─▒ Paris ve bir devrin sonu... Keyifli okumalar!

­čŚ×´ŞĆ Yard─▒m Konferans─▒, Madam Marta Koyu, Antony Blinken

Daily Press'te bugün; BM'nin yardım konferansı, Madam Marta Koyu, Sabri Çelebi, Antony Blinken ve daha fazlası... Keyifli okumalar!

­ččó Eko-k─▒r─▒m, yasak plastikler

Date

Sevgili Novus Ye┼čil okurlar─▒, gelecek nesillerin hayat─▒n─▒ tehlikeye atmakla su├žlan─▒yorsunuz. Bu b├╝lteni okurken sessiz kalma hakk─▒na sahipsiniz. Kendi kendinize itiraf edece─činiz her k├Ât├╝ davran─▒┼č mahkemede aleyhinizde delil olarak kullan─▒labilir. E─čer bir avukat─▒n─▒z yoksa devlet size ev hapsinde ├╝cretsiz bir ┼čekilde pi┼čman olma hakk─▒ sa─člayacakt─▒r.

Bu haftan─▒n konular─▒;

­čî▓ÔÜ░´ŞĆ Eko-k─▒r─▒m

ÔÜľ´ŞĆ ─░klim hukuku

Ôśü´ŞĆ­čĺÄ Havadan elmas

­čąĄ­čÜź ABÔÇÖde plastiklerin sonu

─░yi okumalar,
Y├Âr├╝kcan


GEL─░┼×MELER

Plastikler: 3 TemmuzÔÇÖdan itibaren ABÔÇÖnin tek kullan─▒ml─▒k plastikleri yasaklayan d├╝zenlemesi devreye girdi. Plastik kulak pamu─ču, tabak, ├žatal-b─▒├žak, pipet, bardak kar─▒┼čt─▒r─▒c─▒s─▒, balon sap─▒ ve polistiren i├žecek kaplar─▒ art─▒k kullan─▒lmayacak. D├╝zenleme 2019ÔÇÖda kabul edilmi┼čti ama ├╝lkelerin uygulamaya ge├žmesi i├žin iki y─▒l s├╝re tan─▒nm─▒┼čt─▒. Hen├╝z PET ┼či┼čeler veya sigara paketleri yasal olarak kullan─▒l─▒yor ama d├Âng├╝sel ekonomiye ge├ži┼č planlar─▒ ─▒┼č─▒─č─▒nda bu ├╝r├╝nlerin ├Ânemli bir miktar─▒n─▒n geri d├Ân├╝┼čt├╝r├╝lm├╝┼č plastiklerden ├╝retilmesi ve ┼čirketlerin halk─▒ bilin├žlendirme kampanyalar─▒ y├╝r├╝tmesi gerekiyor.


─░stanbul: ─░stanbul B├╝y├╝k┼čehir Belediyesi, Ko├ž ├ťniversitesi ve ─░STA├ç i┼č birli─či ile bir Avrupa Birli─či projesi olan Pop-Machina kapsam─▒nda ilk D├Âng├╝sel ─░┼čler At├Âlyesini (D─░A) halk─▒n kullan─▒m─▒na a├žt─▒. Pop-Machina projesi, ABÔÇÖnin ara┼čt─▒rma ve inovasyon fonundan destek alarak yedi farkl─▒ ┼čehirde ├╝retici hareketine destek vermeyi ama├žl─▒yor. At├Âlyede kullan─▒lm─▒┼č veya ├Âmr├╝n├╝ yitirmi┼č ├╝r├╝nler, yarat─▒c─▒ bir ┼čekilde yeniden de─čerlendirilecek. Ayr─▒ca yarat─▒c─▒ ├╝r├╝n geli┼čtirmeye ilgi duyan ki┼čilere destek verilerek d├Âng├╝sel ekonomiye katk─▒ sa─članacak.


CHP: CHP Grup Ba┼čkanvekili ├ľzg├╝r ├ľzel, Paris ─░klim Anla┼čmas─▒’n─▒n bir an ├Ânce tart─▒┼č─▒l─▒p onaylanmas─▒ i├žin TBMM ba┼čkan─▒ Mustafa ┼×entopÔÇÖa ba┼čvurdu. 2016ÔÇÖda T├╝rkiyeÔÇÖnin de imzac─▒s─▒ oldu─ču Paris Anla┼čmas─▒ bir t├╝rl├╝ meclise getirilmedi ve resmi olarak onaylanmad─▒. D├╝nyada sadece T├╝rkiye, ─░ran, Irak, Yemen, EritreÔÇÖnin bu anla┼čmay─▒ onaylamamas─▒ hem ├╝lkemiz i├žin bir utan├ž kayna─č─▒ hem de iklim de─či┼čikli─čine kar┼č─▒ verilen m├╝cadeleye b├╝y├╝k bir darbe niteli─činde. Trump sonras─▒ ABDÔÇÖnin anla┼čmaya geri d├Ânmesiyle beraber ├Ân├╝m├╝zdeki aylarda uluslararas─▒ arenada T├╝rkiye ├╝zerindeki bask─▒lar─▒n artmas─▒ bekleniyor.


Elmaslar: Ge├žen sene ABDÔÇÖde 2,6 milyon dolar yat─▒r─▒mla kurulan Aether Diamonds, kendini d├╝nyan─▒n havadan yakalanan karbondan sertifikal─▒ elmas ├╝reten ilk ┼čirketi olarak tan─▒ml─▒yor. Harvard MagazineÔÇÖin haberine g├Âre ┼čirket, elmaslar─▒ karbondioksitten elde etti─či metan gaz─▒n─▒ 3-4 haftal─▒k bir s├╝re├žte k─▒ra─č─▒la┼čt─▒rarak ├╝retiyor. Elmas─▒n i├žinde ├žok c├╝zi miktarda karbon depolansa bile Aether, sat─▒lan elmaslar─▒n karat─▒ ba┼č─▒na atmosferden do─črudan havadan yakalama y├Ântemiyle 20 ton karbondioksit ay─▒klama s├Âz├╝ veriyor. Bu T├╝rkiyeÔÇÖdeki ortalama birinin y─▒ll─▒k karbon ayak izinin 2-3 kat─▒ kadar. S├╝re├žlerinde s├╝rd├╝r├╝lebilir enerji kullanan giri┼čim hen├╝z karbon n├Âtr olarak ├žal─▒┼č─▒yor, fakat en k─▒sa s├╝rede net-negatif olma hedefine sahip.


Fransa: FransaÔÇÖn─▒n en y├╝ksek mahkemesi 1 Temmuz’da verdi─či tarihi kararla h├╝k├╝metin Paris Anla┼čmas─▒ hedeflerine ula┼čmada yetersiz kald─▒─č─▒n─▒ tespit etti ve dokuz ayda devletin yeni bir planlamaya gitmesine h├╝kmetti. ┼×imdi ba┼čkan MacronÔÇÖun Nisan 2022ÔÇÖde yap─▒lacak se├žimlere kadar yeni bir iklim de─či┼čikli─či plan─▒ tasarlamas─▒ gerekiyor. 2019ÔÇÖda kuzey FransaÔÇÖdaki Grande-Synthe kom├╝n├╝ ve baz─▒ ├ževre ├Ârg├╝tleri devleti iklime kar┼č─▒ eylemsizlikle su├žlayarak dava a├žm─▒┼čt─▒. Kom├╝n, deniz seviyesinin y├╝kselmesinden ├žok olumsuz etkileneceklerini belirtti ve FransaÔÇÖn─▒n bunu engellemek i├žin ├╝zerine d├╝┼čeni yapmamas─▒n─▒ ele┼čtirdi.

YE┼×─░L HUKUK

Yeni bir y├╝zy─▒l, yeni bir su├ž: eko-k─▒r─▒m!

Y├Âr├╝kcan Erbay

ÔÇť├çevreye ciddi, yayg─▒n veya uzun vadeli zarar verme olas─▒l─▒─č─▒n─▒n b├╝y├╝k oldu─ču bilgisi ile i┼členen yasad─▒┼č─▒ veya ahlaks─▒z eylemler.ÔÇŁ

29 Haziran sal─▒ g├╝n├╝ ba─č─▒ms─▒z bir grup hukuk uzman─▒ eko-k─▒r─▒m eylemini bu ┼čekilde tan─▒mlayarak ├ževre korumac─▒l─▒─č─▒ alan─▒nda tarihi bir ad─▒m att─▒lar.

Benim T├╝rk├žeÔÇÖye eko-k─▒r─▒m olarak ├ževirdi─čim ecocide, Latince do─ča anlam─▒na gelen ÔÇťecoÔÇŁ ve ├Âld├╝r├╝c├╝ anlam─▒na gelen ÔÇť-cideÔÇŁ eklerinden elde edilen bir kelime. ├çevre katliam─▒ veya ├ževre soyk─▒r─▒m─▒ olarak da d├╝┼č├╝n├╝lebilir. Bu kavram, ─░ngiliz hukuk├žu Jojo MehtaÔÇÖn─▒n 2017ÔÇÖde kurdu─ču Stop Ecocide Foundation (Ekok─▒r─▒m─▒ Durdurma Vakf─▒) taraf─▒ndan icat edilmi┼č. Amac─▒ ekok─▒r─▒m─▒ Uluslararas─▒ Ceza Mahkemesinde (UCM) yarg─▒lanabilecek bir su├ž haline getirmek olan bu vakf─▒n bir araya getirdi─či Ba─č─▒ms─▒z Ekok─▒r─▒m─▒ Tan─▒mla Uzman Paneli de uzun tart─▒┼čmalar ve ara┼čt─▒rmalar sonucunda bir├žok taraf─▒n ├╝zerinde uzla┼čabilece─či yukar─▒daki tan─▒m─▒ olu┼čturmu┼č.

  • Uluslararas─▒ Ceza Mahkemesi: 2002ÔÇÖde HollandaÔÇÖn─▒n The Hague ┼čehrinde kurulan UCM, Roma T├╝z├╝─č├╝ (Roma Hukukundan ba─č─▒ms─▒z) denilen ilkeler do─črultusunda soyk─▒r─▒m, insanl─▒─ča kar┼č─▒ su├žlar, sava┼č su├žlar─▒ ve sald─▒r─▒ su├žlar─▒n─▒ yarg─▒layan tek uluslararas─▒ mahkemedir. G├Ârevi, ├╝ye ├╝lkelerin i├ž hukukuna destek olmak oldu─čundan g├╝c├╝n├╝ sadece ulusal devletler su├žlular─▒ yarg─▒lamak istemedi─činde veya yarg─▒layamad─▒─č─▒nda kullanabilir.

Roma T├╝z├╝─č├╝n├╝n de─či┼čtirilebilmesi i├žin ├╝ye ├╝lkelerin ├╝├žte iki ├žo─čunlu─ču gerekmektedir. Bu sebeple ekok─▒r─▒m─▒ UCMÔÇÖnin yetkili olaca─či be┼činci su├ž olarak tan─▒mlayabilmek en iyi ihtimalle y─▒llar s├╝recek bir kampanya gibi g├Âz├╝k├╝yor. Fakat, ─░sve├ž gibi baz─▒ ├╝lkeler ├žoktan ekok─▒r─▒m tan─▒m─▒n─▒ bu ┼čekilde kabul edebileceklerini a├ž─▒klad─▒. ┼×├╝pheci baz─▒ uzmanlar ise bu m├╝cadelenin ├žo─čunlukla sembolik oldu─čunu, ger├žek etki yaratmak i├žin sistemsel de─či┼čiklikler gerekti─čini belirtiyor.

UCMÔÇÖnin b├Âyle bir su├ž tan─▒m─▒n─▒ kabul etmesi ├ževre hukuku a├ž─▒s─▒ndan devrim niteli─činde olacakt─▒r. ┼×u anda ├ževreye kar┼č─▒ i┼členen su├žlar ├žo─ču ├╝lkede sadece para cezas─▒ ile sonu├žlan─▒yor. Bu da olduk├ža zengin i┼č insanlar─▒ ve ┼čirket y├Âneticileri i├žin yeteri kadar cayd─▒r─▒c─▒ de─čil. Daha ciddi su├žlar ise sadece insanlara zarar verdi─či ├Âl├ž├╝de cezaland─▒rabiliyor. ├ľrne─čin, ABDÔÇÖnin Vietnam sava┼č─▒nda sinir gaz─▒ kullanmas─▒ ve buna ba─čl─▒ olarak b├Âlgede bebeklerin geli┼čiminde g├Âr├╝len bozukluklar kimileri taraf─▒ndan sava┼č su├žu olarak tan─▒mlanm─▒┼č, ama ├ževre etkileri hep g├Âz ard─▒ edilmi┼čtir.

Ekok─▒r─▒m─▒ Durdurma Vakf─▒ ise bu su├žun parasal de─čil, do─črudan ki┼čisel hapis cezas─▒yla sonu├žlanmas─▒ i├žin ├žaba sarfediyor. ├ťstelik yukar─▒daki tan─▒m─▒yla ├ževre su├žlar─▒, insan etkisine bak─▒lmaks─▒z─▒n yarg─▒lanabilecek. E─čer ├╝st d├╝zey CEOÔÇÖlar ve i┼č insanlar─▒ umursamaz kararlar─▒ sonucunda UCMÔÇÖde yarg─▒lan─▒p hapse girebileceklerini bilseler d├╝nya, Paris Anla┼čmas─▒ hedeflerine muhtemelen ko┼čar ad─▒mlarla ilerlerdi.