ÖNERİLER

Regl Yoksulluğu

Derin Yoksulluk Ağı'nın araştırmasına göre, Türkiye'de kadınların %82'si hijyenik pede erişemiyor. Türkiye'de regl ürünlerine bir yıl içinde gelen %51'lik zam kadınların tepkisini çekiyor.

Türkiye’de ve Dünyada Enflasyon Verileri

Avrupa İstatistik Ofisi'nin verilerine göre 19 üyeli Avro Bölgesi'nde aralıkta yıllık enflasyon %5'le 1997'den bu yana en yüksek seviyeye ulaştı. Biz de bu bültende Türkiye’de ve dünyada artan enflasyonu inceleyelim istedik.

AİHM’den Cumhurbaşkanına Hakaret Kararı

Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) geçtiğimiz hafta açıkladığı bir karar ile Türkiye'ye Türk Ceza Kanunu'nun 299. maddesini değiştirme tavsiyesinde bulundu. Söz konusu madde, "Cumhurbaşkanına hakaret" suçunu düzenliyor.

Çin’den teknoloji devlerine yeni yasa 

Çin hükûmetinin yeni getirdiği yasa ile sınırlandırmayı hedeflediği bir diğer sektör de teknoloji. Yeni yasa sonrası ülkede faaliyet gösteren tek Batı merkezli sosyal medya platformu LinkedIn, ülkedeki faaliyetlerini sona erdireceğini açıkladı.

Uluslararası Vergi Anlaşması

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü cuma günü yaptığı açıklamada, büyük şirketlerin asgari %15'lik bir vergi oranı ödemelerini sağlayacak ve vergiden kaçınmalarını zorlaştıracak küresel bir anlaşmanın 136 ülke tarafından kabul edildiğini söyledi.

Birleşik Krallık’ta Şoför Krizi 

Avrupa genelinde yaşanan ağır vasıta araç sürücüsü sıkıntısından en çok etkilenen ülkelerden biri Birleşik Krallık oldu.

2021 Turizm Raporu

Birleşmiş Milletler Ticaret ve Kalkınma Konferansı ile Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütü'nün ortak raporunda, COVID-19 salgını nedeniyle uluslararası turizm gelirlerindeki ekonomik kaybın 4 trilyon doları bulabileceği ifade edildi.

Ryanair’den önemli atak

Ryanair, Avrupa merkezli havayolları arasındaki birincilik yarışında önemli bir hamlede bulundu ve önümüzdeki üç yıl içinde 2000 pilot işe alacağını duyurdu.

Rekabeti uzaya taşıyan milyarderler

Virgin Galactic, ilk tam mürettebatlı uzay uçuşunu 11 Temmuz’da gerçekleştireceğini ve bu uçuşta Richard Branson’ın da bulunacağını açıkladı.

Opioid davasında büyük anlaşma

Johnson & Johnson şirketi, New York Başsavcısı Letitia James tarafından açılan opioid davasında 230 milyon dolarlık bir anlaşmaya vardı.

Sıfır Emisyon

Date

Japonya devlet yetkilileri, ülkede önümüzdeki 15 yıl içinde benzinle çalışan araçların kullanımını sonlandırmayı hedeflediklerini açıkladı. Hedefler arasında, mutlak sıfır karbon emisyonuna ulaşılması ve 2050 yılına kadar yeşil büyümeden yılda yaklaşık 2 trilyon dolar gelir elde edilmesi yer alıyor. Japonya, yeşil yatırım ve teknoloji ihracatı yoluyla büyümeyi hedefleyen şirketlere 2030’a kadar yılda 90 trilyon yen (870 milyar dolar) ve 2050’ye kadar 190 trilyon yen (1,8 trilyon dolar) vergi mali destek programları sunacak.

Net sıfır emisyon nedir?
Net sıfır emisyon, üretilen sera gazları ile atmosferden emilen sera gazlarının eşitlenmesi sayesinde bir ülkenin veya dünyanın iklim değişikliğine katkısını sıfırlaması anlamına gelmektedir.

Veriler: Küresel Karbon Bütçesi 2019 raporuna göre iklim değişikliğini tetikleyen karbon salınımında dünyada 15. sırada olan Türkiye’de kişi başına karbon salınımı 5,2 ton oldu. Bu oran ABD’de 16,6 ton, Avrupa Birliği’nde 6,7 ton, Çin’de ise 7 ton olarak gerçekleşti. Türkiye’nin 2018’de toplam karbon salınımı ise 430 milyon ton oldu. Bu alanda zirvede bulunan Çin’in karbon salınım miktarı 10,1 milyar ton olarak kaydedildi.

Pandemi etkisi: Avrupa’da sürdürülebilir-temiz enerji kullanımı, pandemi yılı 2020’de, fosil yakıt kullanımı oranlarını aştı. Fosil yakıtlarda azalan talep nedeniyle, daha ucuz enerji türlerinin kullanımı geniş ölçüde arttı. Geçen yıl birçok büyük şirket ve ülke, yaklaşık olarak 2050 yılına kadar emisyonlarını sıfıra indirmeyi hedeflediklerini duyurdular. Örneğin, Birleşik Krallık’ta parlamento, ülkenin emisyonlarını yüzyılın ortasına kadar %100 azaltmak için gerekli yasaları çıkardı. Bu adımı atarak Birleşik Krallık, 2050’ye kadar enerji sistemini tamamen değiştirmeye yönelik girişimde bulunan ilk büyük ülke oldu. Öte yandan bazı şirketler, yasalar daha yürürlüğe girmeden enerji yaklaşımlarını değiştirmeye başlamışken, diğerleri yasalardan sonra yeni stratejiler geliştirmeye başladı.

Paris Anlaşması: Paris Anlaşması, iklim değişikliği konusunda yasal olarak bağlayıcı bir uluslararası anlaşmadır. 12 Aralık 2015 tarihinde Paris’te 196 ülke tarafından kabul edilmiş ve 4 Kasım 2016’da yürürlüğe girmiştir. Anlaşmanın uzun dönemli hedefi, küresel ortalama sıcaklık artışının sanayileşme öncesi döneme göre 2°C altında tutulması; ilave olarak ise bu artışın 1,5°C’nin altında tutulmasına yönelik küresel çabaların sürdürülmesidir. Paris Anlaşması, çok taraflı iklim değişikliği sürecinde bir dönüm noktasıdır çünkü ilk kez bağlayıcı bir anlaşma, tüm ülkeleri iklim değişikliğiyle mücadele etmek ve etkilerine uyum sağlamak için çabalamak için ortak bir platforma getirdi. Türkiye anlaşmayı başta imzalamasına rağmen hiçbir zaman yasalaştırmadı. ABD ise 2020’de Donald Trump hükumeti tarafından anlaşmadan çıkarılmış ama 2021’de Joe Biden hükumeti ile yeniden imzacı taraf olmuştur.

Ülkeler Anlaşma Hedeflerine Yönelik Ne Yapıyor?

  • Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, Eylül’de ülkesinin karbon emisyonlarının tepe noktasına beklenenden daha erken (2030’dan önce) ulaşacağını ve Çin’in 2060’a kadar karbon nötr olmaya çalışacağını duyurdu. Sürecin ilerleyişi büyük ölçüde ülkenin bir sonraki beş yıllık planına bağlı. Başkan hizmet süresince temiz enerjiyi artırmayı öncelik haline getireceğini söylese de Çin hala dünyanın en büyük kömür kullanıcısı ve kömür, enerji arzının beşte üçünü oluşturuyor.

  • Güney Kore Devlet Başkanı Moon Jae-in, ülkesinin yeşil projelere 7 milyar dolar yatırım yapacağını ve buna yönelik vergi teşvikleri geliştireceklerini duyurdu. Ayrıca Moon, 2021 yılı itibari ile denizaşırı kömür santrallerini finanse etmeyi durduracaklarının da altını çizdi.

  • ABD Başkanı Joe Biden geçtiğimiz ay yaptığı açıklamada, kendisi ve Kanada Başbakanı Justin Trudeau’nun 2050 yılına kadar net sıfır emisyona ulaşmak için çalışmayı kabul ettiklerini söyledi. Biden, Kanadalı liderle ikili görüşmenin ardından yaptığı konuşmada, “İklim hedefine yönelik üst düzey bir bakanlık kuruyoruz ve politikalarımızı ve hedeflerimizi 2050’ye kadar net sıfır emisyona ulaşmak için uyumlu hale getiriyoruz” dedi. Ortaklık ise Biden’in göreve başladığı ilk gün Kanada Alberta’dan günde 830.000 varil karbon yoğun ağır ham petrolü Nebraska’ya taşıyacak olan Keystone XL boru hattı için önemli bir izni iptal etmesinden sonra geldi.

Öngörüler: Shell, Exxon ve BP gibi büyük petrol ve gaz şirketleri 2050’de net sıfır emisyon hedefini gerçekçi bulmuyor. Shell’in iklim değişikliği danışmanı David Hone, 2050 zaman çizelgesinin “gerçekten pratik olmadığını” ayrıca bu hedefe ulaşmanın 80 yıldan fazla süreceğini belirtti. BP ise yıllık tahmininde, 2035 yılına kadar karbondioksit emisyonlarının %25 daha artmasını beklediğini söyledi.